Direct naar inhoud
ACM-regels 2026

Opzegvergoeding energie
Wat kost voortijdig opzeggen?

Sinds juni 2023 zijn de regels voor opzegvergoedingen compleet veranderd. De boete is niet meer vast, maar hangt af van de marktprijs. We leggen uit hoe het werkt en hoe je slim overstap.

1. Oud vs. nieuw: wat is er veranderd?

Tot juni 2023 was de opzegboete simpel: een vast bedrag van maximaal € 50 tot € 125 per product, ongeacht de marktprijs. Toen de energieprijzen in 2021-2022 explodeerden, konden consumenten hun dure contract afkopen voor een fractie van het werkelijke verlies. Leveranciers boden daardoor bijna geen vaste contracten meer aan.

De ACM greep in en koppelde de opzegvergoeding aan het echte economische verlies van de leverancier. Resultaat: vaste contracten zijn terug, maar de boete kan flink oplopen.

VÓÓR juni 2023
€

Vast bedrag

Max € 50 - € 125 per product

Voorspelbaar

Altijd hetzelfde bedrag

Gevolg

Bijna geen vaste contracten meer beschikbaar

VANAF juni 2023
€

Variabel bedrag

Gebaseerd op werkelijk verlies leverancier

Prijsafhankelijk

Kan € 0 zijn, maar ook € 1.000+

Gevolg

Vaste contracten zijn weer beschikbaar

KenmerkOud (vóór juni 2023)Nieuw (vanaf juni 2023)
GrondslagResterende looptijdEconomisch verlies leverancier
Maximum€ 125 per productGeen maximum
VoorspelbaarheidHoog (vaste tabel)Laag (afhankelijk van marktprijs)
Risico leverancierHoog bij dalende prijzenGedekt door vergoeding
Risico consumentMax € 250 (gas + stroom)Kan oplopen tot € 1.000+

2. Zo wordt je opzegvergoeding berekend

De kern is simpel: je leverancier heeft energie ingekocht voor de hele looptijd van je contract. Als je voortijdig opzegt, moet die energie weer op de markt worden verkocht. Is de marktprijs inmiddels lager? Dan maakt de leverancier verlies, en dat verlies is jouw opzegvergoeding.

De formule

Jouw contracttarief

minus

Huidig markttarief

×

Geschat resterend

verbruik

in kWh of m³

=

Jouw

opzegvergoeding

1

Contracttarief

Het tarief per kWh of m³ dat in jouw contract staat, exclusief belastingen. Dit is het bedrag waarvoor je leverancier energie heeft ingekocht.

2

Referentietarief

Het tarief dat je leverancier nu vraagt voor een vergelijkbaar nieuw contract. Belangrijk: als dit tarief hoger is dan jouw contracttarief, is de boete € 0.

3

Resterend verbruik

Hoeveel energie je nog zou verbruiken tot het einde van je contract, berekend op basis van je slimme meter en seizoensprofielen.

Kennertip

Het referentietarief moet een product zijn dat de leverancier daadwerkelijk aanbiedt met een vergelijkbare resterende looptijd. Vraag altijd welk referentieproduct is gebruikt in de berekening.

3. Voorbeeldberekeningen

De hoogte van je opzegvergoeding hangt volledig af van het verschil tussen jouw contracttarief en de huidige marktprijs. Twee scenario's maken dit duidelijk.

Prijzen zijn gedaald

Jouw contracttarief stroom€ 0,40 /kWh
Huidige marktprijs€ 0,25 /kWh
Verschil€ 0,15 /kWh
Resterend verbruik (12 mnd)2.400 kWh
Opzegvergoeding stroom€ 360

Tel daar de gasboete bij op en het totaal kan richting € 600 - € 1.000 gaan.

Prijzen zijn gestegen

Jouw contracttarief stroom€ 0,25 /kWh
Huidige marktprijs€ 0,35 /kWh
Verschil€ -0,10 /kWh
Leverancier maakt winstGeen verlies
Opzegvergoeding stroom€ 0

Let op: overstappen is nu waarschijnlijk niet voordelig, want de nieuwe tarieven zijn hoger.

4. Wanneer betaal je niets?

Er zijn meerdere situaties waarin je geen opzegvergoeding betaalt. Hier een overzicht.

Prijzen gestegen

De marktprijs is hoger dan jouw contracttarief. De leverancier maakt geen verlies.

Switchwindow

Je zegt op in de laatste 6-8 weken van je contract en stapt aansluitend over.

Variabel contract

Bij een variabel of maandelijks opzegbaar contract geldt geen opzegvergoeding.

Faillissement leverancier

Als je leverancier failliet gaat, kun je boetevrij overstappen.

Leverancier wijzigt voorwaarden

Pas je leverancier eenzijdig de voorwaarden aan? Dan mag je kosteloos opzeggen.

Contract vóór juni 2023

Contracten afgesloten vóór 1 juni 2023 vallen onder de oude regels met lage vaste boetes.

5. Verhuizing, overlijden en andere situaties

Persoonlijke omstandigheden veranderen de regels niet automatisch. Een energiecontract is persoonsgebonden, niet adresgebonden. Toch zijn er uitzonderingen.

SituatieOpzegvergoeding?Toelichting
Verhuizing binnen NLJaContract verhuist mee. Bij overstap is boete verschuldigd.
SamenwonenMeestal jaSommige leveranciers bieden coulance bij bewijs van samenwonen.
EmigratieJuridisch jaLeveranciers zijn vaak coulant. Neem contact op voor maatwerk.
Verhuizing naar zorginstellingVaak nietDe meeste leveranciers schelden de boete kwijt.
Overlijden contracthouderNeeDe ACM beschouwt dit als onredelijk. Standaard kwijtschelding.
Faillissement leverancierNeeKlanten gaan boetevrij over naar een vangnetleverancier.

6. Opzegvergoeding met zonnepanelen

Heb je zonnepanelen? Dan wordt de berekening complexer. Je leverancier heeft energie ingekocht voor de momenten dat je stroom afneemt (bijvoorbeeld 's nachts of in de winter). Bij voortijdige opzegging moet dit volume worden ingeschat.

De meeste leveranciers kijken naar de balans tussen je afname en teruglevering, gecorrigeerd met seizoensprofielen. Sommige leveranciers hanteren het bruto verbruik, waardoor de boete hoger uitvalt. Vraag altijd specifiek na welke methode wordt gebruikt.

Tot en met 2026: saldering

Bij de boeteberekening wordt rekening gehouden met saldering. De netto-afname (afname minus teruglevering) bepaalt het resterend verbruik. Netto-terugleveraars kunnen hierdoor een lagere boete hebben.

Vanaf 2027: zonder saldering

Afname en teruglevering worden apart berekend. Er kan ook een opzegvergoeding gelden over het teruglever-onderdeel als jouw terugleververgoeding gunstiger is dan de actuele marktvergoeding.

Lees meer over het einde van salderen

7. Slim overstappen zonder boete

Wil je overstappen? Met de juiste timing en voorbereiding kun je de opzegvergoeding vermijden of minimaliseren.

1

Check je contracttype en einddatum

Heb je een variabel contract? Dan kun je altijd gratis opzeggen. Bij een vast contract, noteer de einddatum.

Tip: Kijk in je klantportaal of op je laatste jaarafrekening.

2

Vraag een indicatie op

Je leverancier is verplicht om een indicatie te geven. Dit bedrag staat twee maanden vast.

Tip: Doe dit per e-mail zodat je bewijs hebt van het genoemde bedrag.

3

Bereken of overstappen loont

Vergelijk de opzegvergoeding met de besparing bij een nieuw contract over de resterende looptijd.

Tip: Vergeet de welkomstpremie van de nieuwe leverancier niet mee te rekenen.

4

Gebruik het switchwindow

Stap 6-8 weken voor je einddatum over. Dan is de vergoeding € 0 en sluit je nieuwe contract naadloos aan.

Tip: Zet een herinnering in je agenda 2 maanden voor de einddatum.

Let op: welkomstpremie terugvordering

Zeg je binnen zes maanden na de start op? Dan mag je leverancier de welkomstpremie (cashback) volledig terugvorderen. Na zes maanden vervalt dit recht. Houd hier rekening mee bij je overstapberekening.

Veelgestelde vragen over opzegvergoeding

Hoe hoog kan een opzegvergoeding worden?

Er is geen wettelijk maximum meer. De vergoeding is gebaseerd op het werkelijke verlies van je leverancier. Bij een driejarig contract dat is afgesloten op een prijspiek kan dit oplopen tot meer dan € 1.000 voor gas en stroom samen. Maar als de marktprijzen zijn gestegen sinds je contract, betaal je € 0.

Wanneer betaal ik geen opzegvergoeding?

Je betaalt geen boete als: de marktprijzen hoger zijn dan jouw contracttarief, je opzegt binnen het switchwindow (6-8 weken voor einddatum), je een variabel of maandelijks opzegbaar contract hebt, of je leverancier failliet gaat. Bij overlijden van de contracthouder wordt de boete standaard kwijtgescholden.

Geldt de opzegvergoeding ook bij verhuizing?

Ja. Een energiecontract is persoonsgebonden, niet adresgebonden. Bij verhuizing verhuist je contract mee. Als je besluit over te stappen naar een andere leverancier, ben je de opzegvergoeding verschuldigd. Sommige leveranciers zijn coulant bij emigratie of verhuizing naar een zorginstelling.

Mag mijn leverancier de welkomstpremie terugvorderen?

Alleen als je binnen zes maanden na de start van je contract opzegt. Na die zes maanden mag de leverancier de welkomstpremie of cashback niet meer terugvorderen, ongeacht de resterende looptijd van je contract.

Hoe weet ik hoeveel mijn opzegvergoeding is?

Je leverancier is verplicht om op elk moment een indicatie te geven van je opzegvergoeding. Vraag dit op via je online klantportaal of de klantenservice. Het berekende bedrag staat vervolgens twee maanden vast, zodat je in alle rust kunt vergelijken.

Wat verandert er met de Energiewet 2026?

De Energiewet harmoniseert de regels voor gas en stroom. Leveranciers moeten een nauwkeuriger indicatie geven op basis van je slimme meterdata. De tweemaandenregel (berekend bedrag staat twee maanden vast) wordt wettelijk verankerd. Vanaf 2027 verandert de berekening voor zonnepaneelhouders door het einde van salderen.

De tweemaandenregel beschermt je

Zodra je opzegt of een overstap initieert, berekent je leverancier de opzegvergoeding. Dit bedrag staat vervolgens twee maanden vast. Schommelt de marktprijs in de tussentijd? Dat heeft geen invloed meer op jouw boete. Zo kun je in alle rust vergelijken en beslissen.

Overweeg je over te stappen?

Vergelijk actuele tarieven en ontdek of overstappen loont. Houd rekening met je huidige contracttarief en de mogelijke opzegvergoeding.

Direct energie vergelijkenSalderingsregeling 2027